تخریب و فرسایش سنگ تراورتن
سنگ تراورتن یکی از پرکاربردترین سنگهای ساختمانی در نمای بیرونی و داخلی ساختمانهاست. این سنگ به دلیل زیبایی، مقاومت بالا و سازگاری با شرایط مختلف آبوهوایی، انتخاب اول بسیاری از طراحان و سازندگان محسوب میشود.
با این حال، در صورت عدم آگاهی از عوامل تخریب و فرسایش سنگ تراورتن، ممکن است به مرور زمان کیفیت، استحکام و جلوه ظاهری آن کاهش پیدا کند. در این مقاله به بررسی کامل ۱۲ عامل اصلی تخریب سنگ تراورتن و راههای پیشگیری از آن میپردازیم.

۱- بارندگیهای مداوم
تماس طولانیمدت سنگ تراورتن با آب باران و چرخه خیس و خشک شدن، موجب ایجاد تنش در بافت سنگ میشود. این تنشها در بلندمدت میتوانند باعث ترکخوردگی و کاهش دوام سنگ شوند.
۲- بارانهای اسیدی
در مناطق شهری و صنعتی، بارانهای اسیدی حاوی ترکیبات مخرب هستند که با مواد معدنی سنگ واکنش داده و باعث فرسایش شیمیایی سطح تراورتن میشوند.
۳- شبنم و رطوبت سطحی
شبنم در نواحی سردسیر میتواند به منافذ سنگ نفوذ کند و با یخزدگی، منجر به ایجاد ترکهای ریز و تدریجی در سنگ شود.
۴- یخبندان
یخبندان یکی از مهمترین عوامل طبیعی تخریب سنگ تراورتن است. انبساط یخ در خللوفرج سنگ، باعث پوستهشدن و شکستگی سطح آن میشود.
۵- وزش باد و گردوغبار
بادهای شدید که حامل ذرات شن و گردوغبار هستند، موجب سایش تدریجی سطح سنگ و کاهش شفافیت و زیبایی نمای ساختمان میشوند.
۶- تغییرات شدید و متناوب دما
انبساط و انقباض پیدرپی سنگ در اثر نوسانات دمایی شب و روز، استحکام ساختاری تراورتن را بهمرور کاهش میدهد.
۷- رشد گیاهان و علفهای هرز
گیاهان با ایجاد رطوبت دائمی و ترشح مواد آلی و اسیدی، زمینه فرسایش و پوسیدگی سنگ تراورتن را فراهم میکنند.
۸- نفوذ ریشه درختان
ریشه درختان با فشار فیزیکی و نفوذ به درزها و شکافهای سنگ، میتوانند موجب ترک، جداشدگی و تخریب سنگ شوند.
۹- آلودگی هوا و گازهای اسیدی
گازهای اسیدی و بخارات موجود در هوای آلوده، بهویژه در شهرهای صنعتی، تأثیر مخربی بر سنگهای کربناته مانند تراورتن دارند.
۱۰- نمکهای محلول و شورهزدگی
وجود نمکهای محلول در بافت سنگ، پس از تبخیر رطوبت، باعث تشکیل بلورهای نمک و ایجاد شوره روی سطح سنگ میشود که ظاهر نما را تخریب میکند.
۱۱- رشد گلسنگها و میکروارگانیسمها
گلسنگها و میکروارگانیسمها با نفوذ به ساختار سنگهای آهکی، سوراخهای ریز ایجاد کرده و موجب تضعیف تدریجی سنگ میشوند.
۱۲- زنگزدگی و پوسیدگی فلزات مجاور
پوسیدگی و زنگزدگی قطعات فلزی مانند اسکوپها و اتصالات فلزی در نمای سنگی، باعث ایجاد لکه، ترک و حتی شکستگی در سنگ تراورتن میشود.
راههای افزایش دوام سنگ تراورتن
-
استفاده از سنگ تراورتن باکیفیت و معدن معتبر
-
فرآوری استاندارد و رزینکاری اصولی
-
نصب صحیح با اتصالات ضدزنگ
-
شستوشو و نگهداری دورهای سنگ نما
-
جلوگیری از رشد گیاهان در مجاورت سنگ
جمعبندی
شناخت عوامل تخریب و فرسایش سنگ تراورتن نقش مهمی در افزایش عمر مفید و حفظ زیبایی نمای ساختمان دارد. با انتخاب سنگ مناسب، اجرای اصولی و نگهداری صحیح، میتوان سالها بدون نگرانی از این سنگ ارزشمند استفاده کرد.


